EUSTORY Polska. Konkurs historyczny

Zapraszamy do udziału w polskiej odsłonie konkursu EUSTORY.

Fundacja Geremka organizuje Konkurs jako członek stowarzyszony EUSTORY – sieci konkursów historycznych EUSTORY, skupiającej inicjatywy z ponad 20 krajów europejskich i koordynowanej przez Fundację Körber-Stiftung.

Celem Konkursu jest upowszechnianie wiedzy o historii najnowszej, zwłaszcza wśród młodzieży, zachęcenie jej do poznawania historii lokalnej i rodzinnej w kontekście ogólnopolskim i europejskim, rozbudzenie zdolności krytycznego odbioru tekstów kultury w kontekście przemian życia codziennego i społecznego.

Zapraszamy młodzież uczącą się w szkołach średnich do rozmowy z najbliższymi świadkami historii i wspólnego odkrywania doświadczeń życia w Polsce przed transformacją ustrojową w ramach pierwszej edycji konkursu EUSTORY, organizowanej przez Fundację Geremka pt. Moje życie w PRL.

Celem projektu jest budowanie dialogu międzypokoleniowego, uważne wysłuchanie historii starszego pokolenia oraz krytyczne spojrzenie na sposób przedstawiania PRL w kulturze popularnej. To także szansa, by opowiedzieć Europie o polskich doświadczeniach XX wieku – widzianych oczami zwykłych ludzi. 

Pomysłodawcą tegorocznej formuły konkursu oraz jego koordynatorem merytorycznym jest dr Piotr Podemski.

Konkurs jest współfinansowany przez Fundację im. Stefana Batorego oraz realizowany przy wsparciu Körber-Stiftung.

Moje życie w PRL

Jak wyglądało codzienne życie w Polsce Ludowej naprawdę? Czym różniły się doświadczenia zwykłych ludzi od obrazów znanych z filmów?

W debacie publicznej często pojawia się przekonanie, że młode pokolenie zna historię najnowszą jedynie powierzchownie. Okres PRL bywa kojarzony głównie z kultową satyrą filmową, taką jak Miś. Konkurs Moje życie w PRL zachęca do wyjścia poza schemat i skonfrontowania filmowych wyobrażeń z autentycznymi wspomnieniami rodziców i dziadków. To okazja do rozmowy, refleksji i lepszego zrozumienia przeszłości, która wciąż wpływa na teraźniejszość.  

Dodatkowo Fundacja Geremka zapewnia możliwość udziału w zdalnych spotkaniach z ekspertami i ekspertkami, dotyczącymi technicznej i merytorycznej warstwy konkursu, co z pewnością okaże się pomocne przy przygotowywaniu pracy. 

Na zwycięzców i zwyciężczynie czekają atrakcyjne nagrody!  Pula nagród w tegorocznej edycji konkursu wynosi aż 27 tysięcy złotych.

Zadanie konkursowe

Uczestniczki i uczestnicy Konkursu przygotowują 7-8-minutowy wywiad wideo, w którym wybrana bliska im osoba opowiada o swoim prawdziwym doświadczeniu życia w PRL. Rozmowa powinna nawiązywać do filmu Miś oraz dwóch innych dowolnie wybranych polskich filmów dotyczących tego okresu.  

Materiał powstaje na bazie dłuższego nagrania (np. 30 minut), z którego należy wybrać i opracować najciekawsze fragmenty. 

Warunki uczestnictwa w konkursie

• konkurs skierowany jest do uczennic i uczniów szkół ponadpodstawowych,
• prace realizowane są indywidualnie,
• bohaterką lub bohaterem wywiadu może być bliska osoba dobrze pamiętająca czasy PRL,
• na każdym etapie pracy – od przygotowania pytań po montaż – można korzystać ze wsparcia nauczyciela-mentora
  oraz wsparcia merytorycznego zapewnianego przez Organizatora w postaci webinaru i konsultacji indywidualnych.

Jak przygotować pracę konkursową?

• gotowy film należy umieścić na platformie YouTube jako nagranie niepubliczne,
• wywiad (głos i wizerunek) ilustrowany jest wyłącznie autentycznymi materiałami z prywatnego archiwum rozmówcy (zdjęcia, dokumenty, pamiątki z okresu PRL),
• możliwe jest użycie muzyki w tle,
• film musi zawierać napisy w języku angielskim.

Pracę warto zaplanować z wyprzedzeniem – od przygotowania pytań, przez nagranie, po montaż i tłumaczenie napisów.

Terminy: kiedy przyjmowane są zgłoszenia i do kiedy należy przesłać gotowy film?

• 12 lutego 2026 r., godz. 16:00 – spotkanie informacyjne online. Zapisy: pod linkiem.
  
• 10 marca 2026 r., do godz. 16:00. – I tura zgłoszeń, umożliwiająca skorzystanie z pełnego pakietu wsparcia merytorycznego.
  wyjaśnienie:
  Przesłanie dokumentów zgłoszeniowych po tym terminie uprawnia do uczestnictwa w konkursie, jednak może uniemożliwić udział w organizowanych przez Fundację Geremka webinarze i konsultacjach indywidualnych. 
• 21 marca 2026 r, godz. 10:00 – Webinar Jak stworzyć autorski film dokumentalny do konkursu „Moje życie w PRL” od pomysłu do realizacji, połączony z sesją Q&A. Werbinar poprowadzi reżyserka filmowa, specjalistka od języka filmu – Katarzyna Bojkowska.
  Udział w webinarze jest dobrowolny, ale rekomendowany dla lepszego przygotowania pracy konkursowej.
• 7-16 kwietnia 2026 r. – konsultacje indywidualne z historykiem, koordynatorem merytorycznym konkursu – doktorem Piotrem Podemskim, oraz z reżyserką, specjalistką od języka filmu – Katarzyną Bojkowską.
• 30 kwietnia 2026 r. do godz. 16:00 – ostateczny termin przesłania gotowych prac konkursowych.

Instrukcja wypełniania dokumentów

Krok 1:  

Wypełnij i prześlij Formularz Zgłoszeniowy.

Jeśli zrobisz to przed 10 marca, będziesz mieć możliwość skorzystania w pełni ze wsparcia merytorycznego zapewnianego przez Organizatora.

Krok 2:  

Pobierz dokumenty z odpowiedniej dla Ciebie kategorii: 

• Jestem Uczestniczką/Uczestnikiem niepełnoletnią/niepełnoletnim
• Jestem Uczestniczką/Uczestnikiem pełnoletnią/pełnoletnim
• Jestem Nauczycielką/Nauczycielem i będę wspierać Uczestniczkę/Uczestnika Konkursu w przygotowaniu pracy konkursowej

Krok 3:  

Uzupełnione i podpisane dokumenty prześlij na adres mailowy koordynatora Konkursu: oskar.frydrych@geremek.pl lub pocztą tradycyjną na adres Fundacji Geremka: ul. Wilcza 9A lok. 7, 00-538 Warszawa.  

Krok 4:  

Link do gotowego materiału w serwisie YouTube należy przesłać na adresy mailowe: fundacja@geremek.pl oraz oskar.frydrych@geremek.pl. 

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

1. Kto może wziąć udział w konkursie?
   Konkurs jest skierowany do uczennic i uczniów szkół ponadpodstawowych z całej Polski. 
2. Czy praca może być wykonana w zespole kilku osób?
   Nie. Każda osoba uczestnicząca realizuje pracę indywidualnie i może przesłać tylko jedno zgłoszenie. 
3. Czy udział osoby mentorującej jest obowiązkowy?
   Tak. Każda praca powstaje pod opieką nauczyciela lub nauczycielki – osoby mentorującej, która wspiera uczestnika lub uczestniczkę w zakresie merytorycznym i organizacyjnym. 
4. Kto może być bohaterką lub bohaterem wywiadu?
   Osoba bliska, która dobrze pamięta czasy PRL (np. babcia, dziadek, rodzic, inna osoba z rodziny lub bliskiego otoczenia). 
5. Jak długi powinien być film konkursowy?
   Film musi trwać minimum 7 minut i maksymalnie 8 minut. 
6. Czy można wykorzystać materiały archiwalne zinternetu, telewizji lub innych źródeł publicznych?
   Film powinien wykorzystywać wyłącznie autentyczne materiały z prywatnego archiwum osoby, z którą przeprowadzany jest wywiad (np. zdjęcia, dokumenty, pamiątki z okresu PRL).  
7. Jakiego zakresu tematycznego i czasowego dotyczy konkurs?
   Konkurs dotyczy doświadczeń życia w Polsce Ludowej, czyli w okresie od zakończenia II wojny światowej w 1945 r. do transformacji ustrojowej w 1989 r. Tematyka wywiadu może obejmować różne aspekty życia codziennego w PRL (np. pracę, edukację, życie rodzinne, kulturę, działalność społeczną, realia gospodarcze, ograniczenia systemowe), pod warunkiem, że odnoszą się one do osobistych doświadczeń bohaterki lub bohatera wywiadu.  
8. Czy tematyka wywiadu może wykraczać poza film „Miś” i stereotypowy obraz PRL?
   Odwołanie do filmu„Miś” Stanisława Barei oraz dwóch innych dowolnie wybranych polskich filmów dotyczących okresu PRL są obowiązkowym punktem odniesienia, jednak wywiad może wykraczać poza stereotypowy obraz rzeczywistości z tego okresu. Praca konkursowa powinna koncentrować się na autentycznych doświadczeniach życia codziennego w PRL, ukazanych z perspektywy bohaterki lub bohatera wywiadu, z uwzględnieniem kontekstu historycznego oraz refleksji uczestnika lub uczestniczki nad sposobem przedstawiania tego okresu w kulturze popularnej.  
9. Czy film musi zawierać napisy w języku angielskim?
   Każdy film musi zawierać napisy w języku angielskim (subtitles) tłumaczące wypowiedzi zarejestrowane w filmie. 
10. W jaki sposób należy przesłać pracę konkursową?
    Film należy umieścić na YouTube jako nagranie niepubliczne, a następnie przesłać link Organizatorowi wraz z wymaganymi dokumentami zgłoszeniowymi. 
11. Do kiedy należy przesłać zgłoszenie i film?
    Komplet dokumentów zgłoszeniowych należy przesłać w I turze do 10 marca 2026 r. do godz. 16:00. II tura zgłoszeń i czas na przesyłanie linków do gotowych filmów mija 30 kwietnia 2026 r. o 16:00. 
12. Czy po 10 marca 2026 r. można jeszcze zgłosić udział w konkursie?
    Zgłoszenie przesłane po tym terminie nadal uprawnia do udziału w konkursie, jednak może uniemożliwić udział w webinarach i indywidualnych konsultacjach organizowanych przez Fundację. 
13. Czy osoby uczestniczące mogą liczyć na wsparcie w trakcie przygotowywania pracy?
    Dla zgłoszonych uczestniczek i uczestników organizowany jest webinar z reżyserką filmową Katarzyną Bojkowską oraz możliwość indywidualnych konsultacji z ekspertką filmową lub historykiem. 
14. Czy osoba mentorująca może się zmienić po zgłoszeniu?
    Zmianę należy zgłosić do koordynatora projektu na adres: oskar.frydrych@geremek.pl. Wymagane jest mailowe potwierdzenie od obecnej osoby mentorującej, nowej osoby mentorującej oraz uczestnika lub uczestniczki. Zmiany nie można dokonać po przesłaniu pracy konkursowej. 
15. Czy jedna osoba mentorująca może opiekować się więcej niż jedną osobą uczestniczącą?
    Możliwe jest mentorowanie więcej niż jednej osoby uczestniczącej. Należy jednak pamiętać, że każda praca konkursowa jest realizowana indywidualnie, a dla każdej osoby należy wypełnić osobny formularz oraz przygotować komplet odrębnych dokumentów zgłoszeniowych. 
16. Jakie nagrody można zdobyć?
    Łączna pula nagród wynosi 27 000 zł. Przewidziane są nagrody za I, II i III miejsce oraz trzy wyróżnienia. Nagrody otrzymują również nauczyciele i nauczycielki – osoby mentorujące zwycięskich prac. Laureatki i laureaci mogą także ubiegać się o udział w międzynarodowych wydarzeniach młodzieżowych sieci EUSTORY. 

Finansowanie

Konkurs „Moje życie w PRL” jest częścią europejskiego projektu: EUStory – „Europa to nasza historia”. 

Konkurs współfinansowany przez Fundację im. Stefana Batorego oraz realizowany przy wsparciu Körber-Stiftung.